Xã Đại Sơn là xã miền núi nằm ở phía Tây Bắc tỉnh Bắc Ninh, được thành lập ngày 01/7/2025 trên cơ sở sáp nhập ba xã: Phúc Sơn, Giáo Liêm và Đại Sơn cũ. Đây là địa bàn có vị trí chiến lược quan trọng về kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh, đồng thời là vùng chuyển tiếp giữa trung du và miền núi, nơi hội tụ vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên và bản sắc văn hóa đa dạng của các dân tộc anh em.
Vị trí địa lý
Tổng diện tích tự nhiên của xã khoảng 76,38 km², là một trong những xã có diện tích lớn nhất tỉnh Bắc Ninh. Dân số toàn xã khoảng 12.150 người, trong đó trên 70% là đồng bào dân tộc thiểu số gồm các dân tộc Nùng, Dao, Tày, Cao Lan, Sán Chí, Kinh cùng sinh sống đoàn kết, gắn bó lâu đời, tạo nên không gian văn hóa đa sắc màu.
Địa hình, đất đai và khí hậu
Địa hình của Đại Sơn chủ yếu là đồi núi thấp xen kẽ thung lũng, có độ dốc vừa phải, đất đai màu mỡ, tầng canh tác dày, rất phù hợp cho trồng cây ăn quả, phát triển lâm nghiệp và chăn nuôi đại gia súc.
Khí hậu mang đặc trưng của vùng trung du miền núi Bắc Bộ, chia thành hai mùa rõ rệt: mùa mưa nóng ẩm và mùa khô lạnh, thuận lợi cho sinh trưởng của nhiều loại cây trồng, vật nuôi. Lượng mưa trung bình khá, nguồn nước dồi dào từ các khe suối và hồ tự nhiên như Hồ Khuân Thắm, Suối Hấu, Đồng Cao... vừa phục vụ sinh hoạt, vừa tạo cảnh quan sinh thái hấp dẫn.
Tài nguyên thiên nhiên
Đại Sơn có diện tích rừng tự nhiên và rừng trồng phong phú, là “lá phổi xanh” của khu vực Tây Bắc tỉnh Bắc Ninh. Hệ sinh thái đa dạng với nhiều loại thực vật, chim thú đặc trưng vùng núi, góp phần quan trọng trong bảo vệ môi trường, chống xói mòn, điều hòa khí hậu.
Tài nguyên đất lâm nghiệp và đất nông nghiệp rộng lớn là lợi thế để phát triển kinh tế nông – lâm nghiệp bền vững, đặc biệt là các cây trồng có giá trị kinh tế cao như vải thiều, táo, mận, keo, hồi, cùng các loại dược liệu bản địa.
Cảnh quan và tiềm năng sinh thái
Thiên nhiên Đại Sơn mang vẻ đẹp nguyên sơ, hùng vĩ với các thắng cảnh nổi bật như Hang Vua – Đồng Cao, Suối Hấu, đồi hoa Mậm, cánh đồng hoa cải cúc... Nơi đây không chỉ là nguồn tài nguyên sinh thái quý giá mà còn chứa đựng tiềm năng to lớn để phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng gắn với trải nghiệm văn hóa dân tộc thiểu số.
Với vị trí thuận lợi, tài nguyên thiên nhiên phong phú, khí hậu trong lành và cảnh quan đa dạng, xã Đại Sơn đang từng bước khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có, hướng tới phát triển kinh tế xanh – du lịch bền vững, trở thành điểm đến sinh thái, văn hóa đặc sắc của vùng miền núi Bắc Ninh.